ภาคผนวก — ดัชนีโปรแกรมตัวอย่างและคำที่ใช้ในเล่ม

ภาคผนวกนี้มีสองส่วน ส่วนแรกคือดัชนีโปรแกรมตัวอย่างทุกโปรแกรมในหนังสือ ใช้หาโปรแกรมที่ทำงานแบบที่ต้องการ หรือหาว่าโปรแกรมหมายเลขหนึ่งอยู่ในบทใด ส่วนที่สองคือคำที่ใช้ในเล่ม ใช้หาว่าคำภาษาอังกฤษในคู่มือของเครื่องตรงกับคำไทยคำใดในหนังสือ และอธิบายไว้ในบทใด

ดัชนีโปรแกรมตัวอย่าง

ตารางนี้เรียงตามบท ตัวเลขในคอลัมน์บทเชื่อมไปยังหัวข้อที่มีโปรแกรมนั้น กดคำว่า “มี” ในคอลัมน์ Backplot เพื่อเปิดโปรแกรมนั้นในเครื่องมือแปลงโปรแกรม NC เป็นภาพเส้นทาง โปรแกรมอื่นคัดลอกจากบทไปวางในเครื่องมือเดียวกันได้

หมายเลขโปรแกรมในหนังสือเล่มนี้ใช้รูปแบบ O<บท><ลำดับ> สองหลักแรกคือหมายเลขบท (06 ถึง 33) และสองหลักท้ายคือลำดับของโปรแกรมหรือโปรแกรมย่อยในบทนั้น เช่น O1501 คือโปรแกรมแรกของบทที่ 15 และ O1502 คือโปรแกรมย่อยที่โปรแกรมหลักเรียก ตารางช่วงหมายเลขในบทที่ 32 เป็นตัวอย่างการแบ่งช่วงหมายเลขที่ใช้ในโรงงานจริง ชื่อโปรแกรมที่ใช้อธิบายการแสดงชื่อบนหน้าจอในบทที่ 11 เช่น O1105 และ O1106 ไม่ใช่โปรแกรมที่เดินได้ จึงไม่อยู่ในตาราง

โปรแกรม	บท	งาน	เครื่อง	Backplot
O0601	6	เจาะสามรูโดยใช้จุดศูนย์ชิ้นงาน G54	กัด	มี
O0602	6	ชิ้นงานบนปากกาสามตัว	กัด	มี
O0603	6	ทาวเวอร์สี่ด้าน	กัด	มี
O0604	6	G54 บนเครื่องกลึง	กลึง
O0605	6	โปรแกรมย่อย เจาะสามรู เขียนจาก X0 Y0 ของชิ้นงาน	กัด	มี
O0801	8	กัดร่อง 60 × 40 มุม R8	กัด	มี
O0802	8	กลึงรูปร่างเพลาที่มีมุมมน R2 และ R3	กลึง	มี
O0803	8	รูปร่างเดียวกัน เขียนทุกมุมเอง	กลึง	มี
O0804	8	ลบมุมและมุมมนอัตโนมัติที่มุม 90°	กลึง	มี
O0805	8	เขียนตามขนาดในแบบโดยตรงด้วย ,A ,C ,R	กลึง	มี
O0806	8	อุ่นเครื่อง	กัด
O0901	9	โปรแกรมย่อย ตัดรูปร่างทีละระดับ	กัด
O1001	10	ชิ้นงานบนปากกาสองตัว เรียกโปรแกรมย่อย O1002	กัด	มี
O1002	10	โปรแกรมย่อย ร่องสี่เหลี่ยม 20 × 20	กัด	มี
O1003	10	ร่องสามตำแหน่ง เรียกโปรแกรมย่อย O1004	กัด	มี
O1004	10	โปรแกรมย่อย ร่องยาว 20 มม. เขียนด้วย G91	กัด	มี
O1005	10	โปรแกรมย่อยในไฟล์เดียวกันของ Haas (M97)	กัด
O1101	11	แผ่น 100 × 70 เจาะสี่รู	กัด	มี
O1102	11	ปาดหน้า กลึงนอก และเจาะนำศูนย์ เพลา Ø30	กลึง	มี
O1301	13	กัดขอบนอก 60 × 40 มุม R8 ด้วย G41	กัด	มี
O1401	14	กลึงรูปร่างด้วย G42	กลึง	มี
O1501	15	แผ่น 100 × 70 นำศูนย์ เจาะ และต๊าป M10 สี่รู	กัด	มี
O1502	15	โปรแกรมย่อย ตำแหน่งรูที่ใช้กับคำสั่งเจาะหลายแบบ	กัด
O1503	15	เฉลยแบบฝึกหัด: แผ่น 80 × 60 นำศูนย์ เจาะ และต๊าป M8 สี่รู	กัด	มี
O1601	16	สลักสองขั้น Ø20 และ Ø30 ด้วย G71 G70	กลึง	มี
O1602	16	ร่องเว้าด้วย G71 แบบ Type II	กลึง	มี
O1603	16	หน้าแปลนด้วย G72 และ G70	กลึง	มี
O1604	16	เจาะหักเศษ Ø10 ด้วย G74	กลึง	มี
O1606	16	กลึงผิวนอกเรียวด้วย G90 ค่า R และ G42	กลึง	มี
O1701	17	ร่องด้วย G75 G74 และการตัดขาด	กลึง	มี
O1801	18	เกลียวเรียว 1/2-14 NPT ด้วย G71 G70 และ G76 ค่า R	กลึง	มี
O1802	18	เกลียวนอก M18×2.5 ด้วย G71 G70 ร่องหลบ และ G76	กลึง	มี
O1803	18	เกลียวใน M24×2 ด้วย G74 คว้านรู ร่องหลบใน และ G76	กลึง	มี
O1901	19	ชิ้นงานห้าเครื่องมือ: ปาดผิว กัดหลุม กัดขอบ เจาะ ต๊าป	กัด	มี
O2001	20	สลักเกลียว M16 × 2 จากเพลา Ø32	กลึง	มี
O2201	22	ร่องหกมุมด้วย G68 และสะท้อนด้วย G51.1	กัด	มี
O2202	22	โปรแกรมย่อย ร่องที่มุม 0°	กัด	มี
O2203	22	โปรแกรมย่อย ชิ้นงานด้านขวาที่ใช้สะท้อน	กัด	มี
O2204	22	โปรแกรมย่อย สี่รูบนวงกลม Ø30 ใช้กับ G52	กัด
O2501	25	ลงเอียง เกลียววน กัดรู กัดเกลียว กัดหลุม และลบมุม	กัด	มี
O2502	25	โปรแกรมย่อย เกลียววนลงหลุม 1 มม. ต่อรอบ	กัด	มี
O2503	25	โปรแกรมย่อย กัดรูด้วยการเดินวงกลม 2 มม. ต่อรอบ	กัด	มี
O2504	25	โปรแกรมย่อย กัดเกลียวหนึ่งระยะพิตช์ต่อรอบ	กัด	มี
O2601	26	รูบนหน้างานและรอบชิ้นงานด้วย G83 G87	กลึงที่มีเครื่องมือหมุน	มี
O2602	26	หกเหลี่ยมบนปลายเพลาด้วย G12.1	กลึงที่มีเครื่องมือหมุน	มี
O2603	26	ร่องรอบเพลาด้วย G07.1	กลึงที่มีเครื่องมือหมุน	มี
O2604	26	หน้าแบนและช่องเยื้องศูนย์ด้วยแกน Y	กลึงที่มีเครื่องมือหมุน	มี
O2701	27	รูบนสี่ด้าน เรียกโปรแกรมย่อย O2702	กัด แกน A	มี
O2702	27	โปรแกรมย่อย สองรูบนด้านที่หันขึ้น	กัด แกน A
O2703	27	ร่องเกลียวหนึ่งรอบในระยะ 60 มม.	กัด แกน A	มี
O2704	27	รูตั้งฉากกับหน้าเอียง 30° ด้วย G68.2	กัด ห้าแกน	มี
O2705	27	การควบคุมจุดศูนย์กลางปลายเครื่องมือ	กัด ห้าแกน
O2801	28	สี่ชิ้นบนฟิกซ์เจอร์สี่สถานี G54 ถึง G57 เรียก O2802 ถึง O2804	กัด	มี
O2802	28	โปรแกรมย่อย นำศูนย์สองรู	กัด
O2803	28	โปรแกรมย่อย เจาะทะลุสองรู	กัด
O2804	28	โปรแกรมย่อย ต๊าป M10 × 1.5 สองรู	กัด
O2805	28	สลักจากเพลาที่ป้อนอัตโนมัติ พร้อมตัวนับชิ้นงาน	กลึง
O2901	29	โปรแกรมแบบ CAM ที่มีข้อผิดพลาดให้หา	กัด	มี
O3101	31	เจาะสี่รูบน Fanuc เทียบกับโปรแกรมเดียวกันบน Siemens	กัด	มี
O3201	32	หัวโปรแกรมที่มีบันทึกการแก้ไข	กัด
O3290	32	เก็บค่าชดเชยและจุดศูนย์ชิ้นงานด้วย G10	กัด
O3301	33	รูหกรูบนวงกลมผ่านศูนย์กลางรู PCD 80	กัด	มี
O3302	33	ผิวเรียว 10° และลบมุมที่คำนวณด้วยรัศมี	กลึง	มี
O3303	33	แผ่นที่มีขอบเอียง 60° และมุมมน R10 ที่จุดสัมผัส	กัด	มี

ก่อนนำโปรแกรมตัวอย่างไปเดินบนเครื่องจริง ให้ตรวจและทดสอบตามบทที่ 21ทุกครั้ง โปรแกรมในหนังสือเขียนสำหรับชุดควบคุมแบบ Fanuc และขนาดของชิ้นงานในบทนั้น ค่าชดเชย จุดศูนย์ชิ้นงาน และอุปกรณ์จับยึดของเครื่องจริงต่างจากที่บทสมมติไว้

คำที่ใช้ในเล่ม

หลักการใช้คำ

• ใช้คำไทยเป็นหลัก และวงเล็บคำภาษาอังกฤษไว้เมื่อพบคำนั้นครั้งแรกในบท เช่น ค่าชดเชยความยาวเครื่องมือ (Tool length offset) คำภาษาอังกฤษช่วยให้หาคำเดียวกันในคู่มือของเครื่องได้
• ชื่อปุ่ม สวิตช์ และโหมดบนแผงควบคุมเขียนเป็นตัวพิมพ์ใหญ่ตามที่พิมพ์บนเครื่อง เช่น SINGLE BLOCK, FEED HOLD, CYCLE START และ MDI เมื่อต้องการบอกว่าปุ่มทำอะไร ใช้คำไทยกำกับ เช่น SINGLE BLOCK คือการเดินทีละบรรทัด
• ผู้ผลิตเครื่อง (Machine builder) คือบริษัทที่สร้างเครื่องจักรและติดตั้งชุดควบคุม ตั้งพารามิเตอร์ และเขียนโปรแกรม PMC ส่วน ผู้ผลิตชุดควบคุม คือบริษัทที่ผลิตชุดควบคุม เช่น Fanuc หลายเรื่องในหนังสือขึ้นกับผู้ผลิตเครื่อง จึงต้องดูคู่มือของเครื่อง ไม่ใช่เฉพาะคู่มือของชุดควบคุม
• หัวจับเครื่องมือ (Tool holder) คือชิ้นส่วนที่จับเครื่องมือตัดและสวมเข้าหัวสปินเดิลหรือป้อมมีด
• รหัส G และ M เขียนตามรูปแบบของ Fanuc เช่น G01 M03 และใช้คำว่า “คำสั่ง” สำหรับรหัสที่สั่งให้เครื่องทำงาน
• คำที่ใช้ทั้งเว็บไซต์มีความหมายอยู่ในอภิธานศัพท์ คำภาษาอังกฤษในตารางด้านล่างที่เป็นลิงก์จะเปิดคำนั้นในอภิธานศัพท์ ส่วนตัวเลขในคอลัมน์บทเปิดหัวข้อที่อธิบายคำนั้นในหนังสือ

ตารางด้านล่างเรียงตามตัวอักษรไทย คำที่ขึ้นต้นด้วยอักษรอังกฤษหรือเป็นตัวย่ออยู่ในตารางแรก

อักษรอังกฤษและตัวย่อ

คำในเล่ม	ภาษาอังกฤษ	บท
APC	Automatic Pallet Changer	4
APT	Automatically Programmed Tools	1
ATAN	Arc tangent (สองค่า)	33
ATC	Automatic Tool Changer	4
BMT	Base Mount Turret	5
CNC	Computer Numerical Control	1
EOB	End of block	3
G-code	Geometric code	2
M-code	Miscellaneous code	2
MDI	Manual data input	3
NC	Numerical Control	2

ก ถึง ง

คำในเล่ม	ภาษาอังกฤษ	บท
กลับจุดอ้างอิง	Reference return / Homing	6
ก้านกลม	Shank	5
ก้านสปินเดิล	Boring spindle	4
การกัดเกลียว	Thread milling	25
การกัดตาม	Climb milling	13
การกัดสวน	Conventional milling	13
การข้ามบรรทัด	Block skip	7
การข้ามบรรทัดแบบมีหมายเลข	Optional block skip extension	7
การเขียนตามขนาดในแบบโดยตรง	Direct drawing dimension programming	8
การควบคุมจุดศูนย์กลางปลายเครื่องมือ	Tool center point control	23
การเคลื่อนที่จนได้สัญญาณ	Skip	24
การชดเชยการขยายตัวจากความร้อน	Thermal displacement compensation	23
การชดเชยความคลาดเคลื่อนของระยะพิตช์	Pitch error compensation	23
การชดเชยระยะคลอน	Backlash compensation	23
การชดเชยรัศมีเครื่องมือ	Cutter radius compensation	13
การชดเชยรัศมีปลายมีด	Tool nose radius compensation (TNRC)	14
การเดินตัดแบบเกลียว	Helical interpolation	8
การต๊าปเกลียวแบบซิงโครไนซ์	Rigid tapping	15
การต๊าปด้วยตัวจับแบบลอยตัว	Floating tap holder	15
การถอยมีดเฉียงออกที่จุดสิ้นสุดเกลียว	Thread chamfering	18
การทดสอบโปรแกรมที่เครื่อง	Prove-out	21
การทำมุมมนอัตโนมัติ	Corner rounding	19
การแบ่งตำแหน่งหัวสปินเดิล	Spindle indexing	5
การประมาณค่าในช่วง	Interpolation	24
การประมาณค่าในช่วงแบบทรงกระบอก	Cylindrical interpolation	5
การประมาณค่าในช่วงแบบพิกัดเชิงขั้ว	Polar coordinate interpolation	5
การเร่งแบบรูประฆัง	Bell-shaped acceleration	24
การส่งคำสั่งล่วงหน้า	Feed-forward	24
การส่ายของเครื่องมือ	Runout	13
การหยุดสปินเดิลตามมุม	Spindle orientation	10
กุญแจป้องกันโปรแกรม	Program protect	3
เกลียววน	Helical entry	19
แกนแบ่งตำแหน่ง	Indexing axis	2
แกนหมุน	Rotary axis	4
แกนหมุนต่อเนื่อง	Full rotary axis	2
แกนหมุนแบบวนรอบ	Rotary axis roll-over	27
แกน C แบบควบคุมต่อเนื่อง	Cs axis / Full C axis	5
ข้อมูลป้อนไม่ทัน	Data starvation	24
ขีดจำกัดซอฟต์แวร์	Stored stroke limit	30
แขนวัดมีด	Tool setter arm	6
คลังพาเลต	Pallet pool	4
ความเร็วตัด	Cutting speed	9
ความเร็วผิวคงที่	Constant surface speed	9
ความสูงของส่วนโค้ง	Sagitta	33
ค่าขนาด	Geometry	12
ค่าจุดศูนย์ชิ้นงาน	Work offset	6
ค่าชดเชยการสึกหรอ	Wear offset	6
ค่าชดเชยความยาวเครื่องมือ	Tool length offset	12
คานขวาง	Cross rail	4
ค่าชดเชยตำแหน่งมีด	Geometry offset	6
ค่าสึกหรอ	Wear	12
คำ	Word	7
คำสั่งคงสถานะ	Modal	7
คำสั่งเตรียมการ	Preparatory function	9
คำสั่งรอ	Wait code	5
คำสั่งระนาบเอียง	Tilted working plane command	27
คำสั่งสำเร็จรูป	Canned cycle	3
คำสั่งหลายรอบ	Multiple repetitive cycle	16
คำอธิบาย	Comment	7
ค่าชดเชยร่วม	External work offset	6
ค่า X เป็นเส้นผ่านศูนย์กลาง	Diameter programming	5
เครื่องกลึงแนวตั้งแบบกลับหัว	Inverted vertical lathe	5
เครื่องกลึงแนวนอน	Horizontal lathe	5
เครื่องกลึง CNC	CNC lathe	2
เครื่องกัด CNC	CNC milling machine	2
เครื่องจักรแบบกลไกขนาน	Parallel kinematic machine	4
เครื่องจักรแบบธรรมดา	Conventional machine	2
เครื่องจักรแบบมัลติทาสก์	Mill-turn / Multitasking machine	2
เครื่องตั้งศูนย์เครื่องมือนอกเครื่อง	Tool presetter	12
เครื่องป้อนเพลาอัตโนมัติ	Bar feeder	5
เครื่องมือสำรอง	Sister tool	28
เครื่องมือหมุน	Live tool	2

จ ถึง ฌ

คำในเล่ม	ภาษาอังกฤษ	บท
จุดกลาง	Intermediate point	6
จุดศูนย์ชิ้นงาน	Work zero / Program zero	6
จุดศูนย์ชิ้นงานที่หมุนตามแกนหมุน	Dynamic fixture offset	6
จุดสัมผัส	Tangent point	33
จุดอ้างอิงเครื่อง	Machine zero / Machine reference point	6
จุดเอกฐาน	Singularity	27
ช่วงถึงตำแหน่ง	In-position width	8
ช่องคงที่	Fixed pocket	4
ช่องเครื่องมือ	Tool pocket	4
ช่องสัญญาณ	Channel / Path	5
ชุดคำสั่งของเครื่องมือ	Tool section	11

ญ ถึง ธ

คำในเล่ม	ภาษาอังกฤษ	บท
ดอกกัดร่องตัวที	T-slot cutter	12
ด้านตรงข้าม	Opposite	33
ด้านตรงข้ามมุมฉาก	Hypotenuse	33
ด้านประชิด	Adjacent	33
เดินทีละบรรทัด	SINGLE BLOCK	3
เดินระหว่างส่ง	DNC	32
ตัดพลังงานและล็อก	Lockout/Tagout	0
ตัดสมดุล	Balanced turning / Pinch turning	5
ตัวเข้ารหัส	Encoder	3
ตัวเข้ารหัสแบบนับเพิ่ม	Incremental encoder	6
ตัวเข้ารหัสแบบสัมบูรณ์	Absolute encoder	6
ตัวตั้งศูนย์แกน Z	Z setter	12
ตัววัดความยาวบนโต๊ะงาน	Tool setter	12
ตัวหยุดเพลา	Bar stop	28
ตัวหาขอบ	Edge finder	6
ต๊าปเป็นช่วง	Peck rigid tapping	15
ตัวอักษรนำ	Address	7
โต๊ะ–โต๊ะ	Table-table	4
โต๊ะทรันเนียน	Trunnion table	4
โต๊ะแบ่งตำแหน่ง	Indexing table	4
โต๊ะหมุนต่อเนื่อง	Full rotary table / Full 4th axis	4
ถอยออกเร็วกว่าตอนเข้า	Extraction override	15
ถาดรับชิ้นงาน	Parts catcher	5
ทาวเวอร์	Tombstone	6
ทิศของปลายมีด	Tool tip direction	5
เทปเจาะรู	Punched tape	2
แท่นมีดแบบแก๊ง	Gang tooling	5
แท่นราบ	Flat bed	5
แท่นเอียง	Slant bed	5

น ถึง ม

คำในเล่ม	ภาษาอังกฤษ	บท
บรรทัด	Block	7
บรรทัดเตรียมความปลอดภัย	Safety block	0
บรรทัดเริ่มการชดเชย	Start-up block	13
บอร์ดเก็บข้อมูล	Data server	32
บัฟเฟอร์	Buffer	24
แบบสัมบูรณ์	Absolute	9
แบบสัมพัทธ์	Incremental	9
ใบตั้งเครื่อง	Setup sheet	19
ปลอกประคอง	Guide bushing	5
ปลายมีดตามทฤษฎี	Imaginary tool tip	14
ป้อมมีด	Turret	5
ป้อมมีดด้านหน้า	Front turret	5
ป้อมมีดด้านหลัง	Rear turret	5
ปุ่มฟังก์ชัน	Function keys	3
ปุ่มหยุดการป้อนชั่วคราว	FEED HOLD	0
ปุ่มหยุดฉุกเฉิน	Emergency stop	0
โปรแกรมย่อย	Subprogram	10
ผู้ผลิตเครื่อง	Machine builder	3
แผงควบคุม CNC	CNC operator panel	3
พาเลต	Pallet	4
เพลารอง	Sub-spindle	2
โพรบวัดบนหัวสปินเดิล	Spindle probe	6
โพสต์โปรเซสเซอร์	Post-processor	29
ฟังก์ชันจัดการอายุเครื่องมือ	Tool life management	28
ฟังก์ชัน S	Spindle speed function	3
ฟังก์ชัน T	Tool function	3
มีดตัวหลัก	Master tool	6
มีผลเฉพาะบรรทัดที่เขียน	One-shot	6
มือหมุนอิเล็กทรอนิกส์	Manual pulse generator (MPG)	3
มุมออยเลอร์	Euler angles	27
แม็กกาซีนเก็บเครื่องมือ	Tool magazine	4

ย ถึง ฮ

คำในเล่ม	ภาษาอังกฤษ	บท
ยอดมุม	Vertex	33
รอบเวลา	Cycle time	28
ระดับเริ่มต้น	Initial level	15
ระดับ R	R level	15
ระบบควบคุม	Control system	3
ระบบป้อนงานด้วยโครงเครน	Gantry loader	5
ระบบเปลี่ยนเร็วแบบโมดูล	Quick-change modular system	5
ระบบพิกัดของผิวเอียง	Feature coordinate system	27
ระบบพิกัดคาร์ทีเซียน	Cartesian coordinate system	4
ระบบพิกัดเครื่อง	Machine coordinate system	6
ระบบพิกัดชิ้นงาน	Work coordinate system	6
ระบบพิกัดย่อย	Local coordinate system	6
ระบบล็อกประตู	Door interlock	0
ระบบหน่วย	Increment system	23
ระยะที่เหลือ	Distance to go	3
รัศมีปลายมีด	Tool nose radius	5
รูเจาะนำ	Tap drill	15
เร่งและชะลอหลังแบ่งแกน	Acceleration/deceleration after interpolation	24
ลดความเร็วเคลื่อนที่เร็ว	Rapid override	6
ลบมุมและมุมมนอัตโนมัติ	Chamfering and corner R	8
ลดอัตราป้อนอัตโนมัติที่มุมด้านใน	Automatic corner override	8
วงจรอิเล็กทรอนิกส์แบบต่อสายตายตัว	Hardwired logic	2
วงปิด	Closed loop	2
วงเปิด	Open loop	2
เวลาประมวลผลต่อบรรทัด	Block processing time	24
เวอร์ชันของโปรแกรม	Revision (Rev)	32
สถานีจับงาน	Load station	4
สลักขับ	Drive key	10
สลักดึง	Pull stud	4
ส่วน PMC	Programmable machine controller	3
สวิตช์ปลายระยะ	Limit switch	30
สัมผัสภายนอก	External tangency	33
สัมผัสภายใน	Internal tangency	33
สุ่มช่อง	Random pocket	4
เส้นอ้างอิงหัวสปินเดิล	Gauge line	6
หักมุม	Dog-leg	8
หยุดรอ	Dwell	15
หัวกัดมุมฉาก	Right-angle head	4
หัวกัดเสริม	Attachment head	4
หัวจับเครื่องมือ	Tool holder	4
หัว–โต๊ะ	Head-table	4
หัวโปรแกรม	Header	11
หัวสปินเดิลเลื่อนได้	Sliding headstock	5
หัว–หัว	Head-head	4
โหมดตัดปกติ	Cutting mode	8
โหมดต๊าป	Tapping mode	8
โหมดหยุดตรงตำแหน่ง	Exact stop mode	8
โหมด ISO	ISO mode	31
อัตราป้อนแบบส่วนกลับของเวลา	Inverse time feed	27
อุ่นเครื่อง	Warm-up	8
อุปกรณ์ดึงเพลา	Bar puller	5